Archiwa kategorii: Uncategorized

Jan Zamoyski i Padwa

Padwa Uniwersytet.

Na zdjęciu widzimy Uniwersytet w Padwie, w którym przed wiekami studiował Jan Zamoyski. Naukę rozpoczął w rok 1561 zapisując się własnoręcznie  na Uniwersytet Prawników ( oficjalna nazwa). Następnie w 1563 r. został wybrany rektorem tej uczelni spośród wielu  Wochów, Niemców, Polaków czy Francuzów.  Jako rektor dbał o poziom wykładów, warunki życia studentów czy kontakty z profesorami, reprezentował także Akademię na zewnątrz. Za wiele zasług dla uczelni  został upamiętniony tablicą z herbem Zamoyskich wmurowaną w gmachu uniwersytetu, kopię tablicy możemy zobaczyć w Muzeum Zamoyskim ( zapraszam na wspólne zwiedzanie  Muzeum i Zamościa tel 509 33 89 39). W Padwie Jan Zamoyski poznał dzieła Św. Augustyna, odwiedzał  również Bazylikę Św. Antoniego, w konsekwencji odszedł od kalwinizmu przechodząc na katolicyzm i stał się gorącym wyznawcą kultu św. Tomasza. Gdy później wybudował Zamość, to ten Ewangelista stał się patronem miasta oraz ufundowanej przez niego kolegiaty ( obecnie katedra).

Tysiące Polaków ratowało Żydów z narażeniem własnego życia

Ulmowie1

Słudzy Boży  Rodzina Ulmów

Samarytanie z Markowej – Polacy, w tym sześcioro kilkuletnich dzieci zostali zamordowani w 1944 r. przez Niemców za pomoc Żydom. Dziś otwierana jest na Uniwersytecie w Montrealu wystawa poświęcona rodzinie Ulmów. Obecnie w Kościele toczy się proces beatyfikacyjny całej, bohaterskiej rodziny.

W czasie okupacji niemieckiej co najmniej 1600 Polaków z terenu jednego tylko województwa ( podkarpackiego) ukrywało ponad 2900 Żydów.  Niemcy zamordowali tam ok. 200 Polaków ratujących Żydów.

Markowa leży niedaleko Ziemi Zamojskiej, także w bliższych okolicach Zamościa Niemcy zabijali Polaków, którzy z narażeniem własnego życia pomagali Żydom. Przykładowo Aleksander i Teofila Bajakowie Z Białowoli, za pomoc udzieloną Jakubowi Grinerowi zostali uhonorowani medalem „Sprawiedliwy wśród Narodów Świata”. Medalem tym uhonorowano również Franciszkę Walczyszyn z Kraczewa na Zamojszczyźnie. Ta odważna kobieta podczas wojny pomagała rodzinie Sohar, która uciekła z getta w Komarowie i ukrywała się w pobliżu Kraczewa .

Kolejna z odznaczonych rodzin to Cecylia i Maciej Brogowscy z Bełżca. W czasie II wojny światowej ocalili życie Irenie Sznycer, 5-letniej żydowskiej dziewczynce . Przez 3 lata ukrywali ją w swoim domu wiedząc, ze w każdej chwili sami mogą zostać zabici. Kiedy w pobliżu pojawiali się Niemcy, dziewczynkę chowano do piwnicy,  żeby  mała Irenka się nie bała zawsze towarzyszyło jej jedno z trojga dzieci Brogowskich…

Centralka

centttrkPomimo jesiennej aury, także obecnie można wybrać się na spacer po Zamościu – zawsze jest dobry czas na zwiedzanie – szczegóły na ten temat zamieściłem pod tym linkiem: http://przewodnikzamosc.pl/?page_id=746.

 Zdjęcie przedstawia Dom Centralny, kilka lat po jego wybudowaniu,  najprawdopodobniej w roku 1920 , tuż przed wybuchem wojny polsko-bolszewickiej.  Centralka powstała w stylu secesyjnym i uważana była wówczas za najpiękniejszy dom w Zamościu. Za szczególnie piękną uznano interesującą attykę, elewację oraz okna w różnych kształtach. Zachwycano się również „ciężkimi” balkonami, podwórzem w kształcie studni czy balustradami, których motywem były makówki.

W okresie między wojennym w Centralce znajdowała się popularna restauracja a także ekskluzywny hotel, który odwiedziła pisarka Maria Dąbrowska i tak go opisywała: „W Zamościu stanęliśmy w hotelu, gdzie jest elektryczność, centralne ogrzewanie i kanalizacja, ale gdzie zdzierają z ludzi niesłychane ceny. Zamość przypomina co do piękności niektóre włoskie miasta, ale pod jednym względem zdecydowanie je przewyższa. Cena hotelu jest w nim cztery razy taka, jak w Wenecji„.

centralka z prawej stokDo Centralki zawsze można było pójść na kawę, herbatę czy dobre ciastko. Także tutaj podawane były wyśmienite wina pochodzące z krajów południowych.

W czasie gdy zrobione zostało zdjęcie nie zamieszkał w niej jeszcze nasz wielki poeta Bolesław Leśmian, ale o tym w innym artykule.

Biblioteka Jana Zamoyskiego, Ordynacji Zamoyskiej

Już jutro, 16.10.2015 o godz. 10. w Bibliotece przy ul Kamiennej 20 odbędzie się spotkanie na temat biblioteki hetmana Jana Zamoyskiego, Ordynacji Zamoyskiej, Księgozbioru klemensowkiego Zamoyskich ( obecnie w Książnicy)

Podczas konferencji przedstawione zostaną  zostaną osoby i działalność założycieli i twórców księgozbiorów.
Posłuchamy  referatów i wystąpień:
1. Biblioteka Jana Zamoyskiego – dr Tomasz Makowski, dyrektor Biblioteki Narodowej w Warszawie,
st k Zamoyski

2. Stanisław Kostka Zamoyski –  Biblioteka Ordynacji Zamojskiej – dr hab. Konrad Ajewski, prof. Akademii Humanistycznej w Pułtusku,
3. Księgozbiór klemensowski rodziny Zamoyskich – dr Jacek Feduszka, Muzeum Zamojskie,
4. Popisy publiczne szkół z okresu działalności publicznej Stanisława Kostki Zamoyskiego na polu oświaty, w zbiorach klemensowskich – Edyta Wójcik, Książnica Zamojska,
5. XIX-wieczna literatura piękna w klemensowskim księgozbiorze rodziny Zamoyskich – Regina Janiak, Zakład Informatologii UMCS w Lublinie,
6. XIX – wieczne Czasopisma polskie w XIX-wiecznych zbiorach klemensowskich rodziny Zamoyskich – Danuta R. Kawałko, Książnica Zamojska,
7. Księgozbiór klemensowski w projekcie Lubelska Biblioteka Wirtualna – Anna Kalniuk, Książnica Zamojska.
Sesję poprowadzi prof. dr hab. Maria Juda – dyrektor Instytutu Informacji Naukowej i Bibliotekoznawstwa UMCS w Lublinie.
Wydarzenia towarzyszące: dwie wystawy – Stanisław Kostka Zamoyski 1775-1856. Życie i działalność oraz Cymelia w księgozbiorze klemensowskim rodziny Zamoyskich.

Uroczysty pogrzeb bohatera Zamojszczyzny ” Zapory” i Innych Niezłomnych

JUTRO na „Łączce” w Warszawie odbędzie uroczysty pogrzeb bohaterów niezłomnych – w tym mjr Hieronima Dekutowskiego. Uroczystości – organizowane przez Radę Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa – rozpoczną się o godz. 10.00 żałobną Mszą Świętą na placu Marszałka Piłsudskiego. Wystawione przy ołtarzu trumny zostaną następnie w kondukcie żałobnym przewiezione na Cmentarz Wojskowy na Powązkach, do kwatery „Ł”. Uroczystości na „Łączce” przed Panteonem – Mauzoleum Wyklętych Niezłomnych rozpoczną się o godzinie 12.00 i zakończą Apelem Pamięci, salwą honorową i złożeniem kwiatów.

Wielki bohater Zamościa, Zamojszczyzny (…), walczący o wolność Ojczyzny podczas okupacji niemieckiej jak i po wkroczeniu na nasze tereny armii sowieckiej.

Hieronim_Dekutowski_34Hieronim Dekutowski pseudonim „Zapora„, ( ur. 24.09.1918 r. k. Tarnobrzegu), w okresie wojny obronnej 1939 r. walczył w naszym regionie, także w lasach Roztocza, po długiej drodze na zachód Europy, przeszkolony jako Cichociemny został zrzucony z Anglii do Polski i we wrześniu 1943 roku. Zasłynął jako obrońca mieszkańców Zamojszczyzny przed pacyfikacją. Dowodził 4. komp. 9. pp. w Inspektoracie Rejonowym Armii Krajowej Zamość, następnie WiN na Zamojszczyźnie i Lubelszczyźnie w okresie okupacji hitlerowskiej oraz po wkroczeniu armii sowieckiej do Polski. Pomoc ,,Zaporczykom” niósł klasztor w Radecznicy, gdzie odbywały się narady dowódców. W wyniku zdrady kolegi z oddziału we wrześniu 1947 r., podczas próby przedostania się przez zachodnią granice Polski do amerykańskiej strefy okupacyjnej, „Zapora” wraz z kolegami walki został aresztowany – najprawdopodobniej była to prowokacja Urzędu Bezpieczeństwa. W więzieniu UB na Mokotowie był torturowany w „wyrafinowany” sposób, połamano mu nogi, ręce, wybito wszystkie zęby, zamknięto w karcerze aż do dnia egzekucji. Bolesław Bierut nie skorzystał z prawa łaski i 7 września  komunistyczni oprawcy wykonali wyrok śmierci.  5 marca 2008 r. prezydent Lech Kaczyński odznaczył pośmiertnie mjr Dekutowskiego i jego sześciu żołnierzy straconych wraz z nim Orderami Odrodzenia Polski.  Nareszcie przyszedł czas na pogrzeb bohaterów.

Wycieczka szkolna do Zamościa ( i na Roztocze)

1 września rozpoczął się nowy rok szkolny . Uczniowie ponownie zasiedli w szkolnych ławach i jak co roku zgłębiają tajniki wiedzy. Dobrze jest także przeprowadzić lekcje w terenie – szczególnie teraz na przełomie lata i jesieni – gdy jest jeszcze ciepło i poznać jak żyli, uczyli się, pracowali nasi przodkowie.

SAM_8363Proponuję zorganizowanie wycieczki szkolnej  do Zamościa i zwiedzanie w tym pięknym, idealnym mieście takich miejsc jak :

Akademia Zamojska,

Pałac i pomnik hetmana Jana Zamoyskiego,

Rynek Wielki, Solny i Wodny

Katedra,

Stare kościoły,

Mury obronne, bramy, bastiony,

Park na terenach po fortecznych,

Synagoga i b. dzielnica żydowska,

Rotunda – Miejsce Martyrologii Polaków na Zamojszczyźnie.

Możemy także zorganizować całodniowy wyjazd na Roztocze, oprócz Zamościa odwiedzimy także Szczebrzeszyn, Zwierzyniec, Krasnobród czy któryś z Rezerwatów nad rzeką  – gdzie będzie doskonała sposobność do  odpoczynku na łonie przyrody.SAM_1920

Proszę o kontakt pod numerem telefonu 509 33 89 39 lub na adres mailowy przewodnikzamosc@gmail.com Zapraszam nie tylko wycieczki szkolne ale także pracownicze, seniorów, kół gospodyń wiejskich, rodzinne etc.

Kamienice Ormiańskie, Muzuem Zamojskie i katedra – cd opowieści

Dalszy ciąg opowieści z wycieczki po Roztoczu, który ukazał się w czasopiśmie „Przyjaciel Dziecka” lato 2015: SAM_9669

 

Katedra zza murów

Po południu kontynuowaliśmy zwiedzanie Zamościa z naszym przewodnikiem p. Januszem Malickim. W Kamienicach ormiańskich w północnej pierzei Rynku niezwykle ciekawych i kolorowych z attykami, mieści się Muzeum Zamojskie. Muzeum Okręgowe, gdzie  poznaliśmy historię Zamościa, Rodu i Ordynacji Zamoyskiej, na własne oczy zobaczyliśmy eksponaty, rekwizyty sprzed wielu wieków. Zobaczyliśmy także jak przed czterema wiekami w kamienicy w której obecnie znajduje się muzeum mieszkali Ormianie i jakie pozostawili  pamiątki . Wędrując dalej po starym Zamościu zobaczyliśmy: Rynek Solny, a na nim Kamienice z podcieniami, Synagogę, Mykwe, Kościół Św. Mikołaja (dawniej cerkiew unicka). Pałac Zamojskich, i inne.

Na koniec dotarliśmy do zamojskiej Katedry. Katedra (kościół Zmartwychwstania Pańskiego i Św. Tomasza Apostoła) w Zamościu  to jedna z najpiękniejszych świątyń w Europie. Wspaniała świątynia z wolno stojącą dzwonnicą, powstała z fundacji Jana Zamoyskiego założyciela miasta, wg projektu Bernardo Morando, podobnie jak cały Zamość. W kościele znajduje się aż 9 kaplic, Obok znanych walorów warto także wspomnieć o najstarszym zamojskim cmentarzu. W podziemiach tego kościoła architekt Bernando Morando zaprojektował kryptę dla rodu założyciela Zamościa i znamienitych ludzi miasta idealnego. Jako pierwszy w podziemiach nieukończonej jeszcze kolegiaty pochowany został fundator miasta Jan Zamoyski. W krypcie kanclerskiej spoczywa także jego syn kanclerz Tomasz Zamoyski,,, Wraz z mijającymi latami w podziemiach zamojskiej katedry znaleźli swój wieczny spoczynek pozostali zamojscy ordynaci profesorowie Akademii Zamojskiej, infułaci, czy wybitni mieszczanie i szlachta. Nie zawsze trumny były odpowiednio chronione, nie wyłączając założyciela hetmańskiego grodu. Zapis z roku z 1860 powiada: ” Dziady kościelne, na których łasce owe krypty pozostają, każdemu przychodzącemu je pokazują…”  Na sam koniec zwiedziliśmy muzeum sakralne z przecudownymi i zabytkowymi eksponatami, o których niezwykle ciekawie opowiedziała nam Pani Przewodnik. Autor Antoni Piątek

Dalszy ciąg ukaże się na mojej innej stronie http://PrzewodnikRoztocze.pl

Zygmunt III – ostatni monaracha hetmana Zamoyskiego

kolumna i zamek

W związku ze zbliżającym się sezonem turystycznym  spędzam dużo czasu – w celach organizacycjnych – w Warszawie i nie tylko. Zdarzają się też chwile na fotografowanie :-), oto zdjęcie kolumny króla Zygmunta III, który znany jest przede wszystkim z tego, że przeniósł stolicę z Krakowa do Warszawy. Jednak na Przewodniku po Zamościu chciałbym nawiązać do jego  związków z Janem Zamoyskim, jest to ostatni król u którego służbę swą pełnił hetman i niestety współpraca ich nie układała się najlepiej. Zygmunt III, syn Katarzyny Jagiellonki, egositycznie podchodził do polskiej korony i ważniejszy, był dla niego tron w Sztokholmie – z którego pochodzili Wazowie. Może dodam jeszcze to że Waza myslał nawet o …sprzedaży polskiej korony Habsburgom. Warto napisać jednak coś bardziej pozytywnego, cóż za jego czasów Rzeczpospolita była potęgą sięgającą od morza do morza, liczyły się z nią wszystkie kraje europejskie. Na koniec wspomnę , że to własnie król Zygmunt Waza w roku 1589 zatwierdził Ordynację Zamojską i na ten rok możemy datować rozpoczęcie istnienia Państwa Zamoyskiego (za życia hetmana 6 miast i 149 wsi), które rozwijało sie i trwało przez ponad 3 i pół wieku. Znacznie więcej opowiem na ten i inne tematy podczas wycieczek po Zamościu i Roztoczu, poznamy tez miejsca dawnej Ordynacji.

Zapowiedź Tyrmanda: Browar w Zamościu i kilkaset miejsc pracy !

tyrmand i rodzina

W tym tygodniu (23.03.2015r.) gościem Radia Wnet był  syn Leopolda Tyrmanda Matthew, który jeszcze polskiego nie zna, lecz chce być Polakiem, mieć polską żonę i mieszkać w Polsce. Syn legendarnego pisarza bardzo pozytywnie wyraża się o Polakach, których nazywa narodem kupców i uważa za wyjątkowo przedsiębiorczych ludzi. Tyrmand wspominiał i uznał hetmana Jana Zamoyskiego jako pierwszego kapitalistę i wielkiego przedsiębiorcę, który powinien być wzorem dla innych. Znany propagator Jaazu ( także nim jest) gościł już w naszym mieście w roku 2013 i jest nim zachycony,  Gość Radia Wnet zapowiedział  założenie w Zamościu Browaru, który powinien dać pracę kilkudziesięciu a nawet kilkuset osobom. W Piwo ma być bardzo dobre, polskie, Tyrmand przewiduje że rozwój dystrybucji na wysokim poziomie, tymardziej że sutuacja gospodarcza Polski, po krótkim kryzysie także jego zdaniem pójdzie w bardzo dobrym kierunku.

Na zdjęciu (muzeumjazzu.pl) : Matthew Tyrmand, Rebecca Tyrmand i ich matka, żona Leopolda, Marry Ellen.

http://www.radiownet.pl/#/publikacje/poranek-23-marca-2015

Zwiedzanie Zamościa z przewodnikiem

z du ża grupą przed ratuszemok

 Propozycja zwiedzania Zamościa i Roztocza wraz z profesjonalnym przewodnikiem turystycznym. 

1. Rynek Wielki z arkadowymi kamienicami i ratuszem,

2. Rynek Solny i Wodny,

3. Akademia Zamojska,

4. Park na terenach pofortecznych,

5. Synagoga renesansowa wraz z mykwą ,

6. Nadszaniec (trasa turystyczna 8.5 zł ), mury miasta  i bramy, ( punkt widokowy 2,5 zł)

7. Muzeum Zamojskie (wstęp 5 zł)

8. Pomnik Jana Zamoyskiego i Pałac,

9. Katedra zamojska

10. Muzeum Sakralne ( wstęp 1,5 zł)

11. Rotunda (   dodatkowe 1,5 godziny)

Poza tym kolejnego dnia (lub więcej) proponujemy  wycieczkę i zwiedzanie Roztocza, szczegóły tutaj:  http://przewodnikzamosc.pl/?page_id=1129

W ramach wycieczki po Zamościu szczególnie chciałbym szczególnie zwrócić uwagę na  :

1. Muzeum Okręgowe, gdzie  poznamy historię Zamościa, Rodu i Ordynacji Zamoyskiej, na własne oczy zobaczymy eksponaty, rekwizyty sprzed wielu wieków. Zobaczymy także jak przed czterema wiekami w kamienicy, w której obecnie znajduje się muzeum mieszkaliOrmianie i jakie pozostawili  pamiątki .

Muzeum z W-wy

2. Bastion nr VII wraz Nadszańcem trasa turystyczna – tu poznamy dzieje bitew, które rozgrywały się przed stuleciami pod murami  Hetmańskiego Grodu , poczujemy dosłownie ! zapach prochu oraz jak czuli się jak obrońcy Zamościa podczas natarcia Kozaków, Szwedów, Austriaków czy Moskali i doświadczymy na własnej skórze, że Zamość to twierdza nie do zdobycia.Zaprezentuję również kilka ekspozycji przedstawiających wojsko, armaty, broń dawnej Rzeczypospolitej w nawiązaniu do historii Zamościa. Możliwość strzelania ze starej broni i armat. Punkt widokowy.

3. Katedra – wielkiego, mającego cztery wieki pomnika historii, świadczącego o wierze zamojskiego ludu i wielkości Zamoyskich. Dowiemy się kto z wielkich przebywał lub też został pochowany w zamojskiej świątyni, zobaczymy jej piękno i dowiemy się o niezwykłych relikwiach sprowadzonych  z Watykanu jeszcze przez samego Hetmana  Jana. Będziemy mogli także odwiedzić Muzeum Sakralne, bardzo bogate w rekwizyty .

damian stefanskia ratuszok

Większe grupy możemy oprowadzić z wykorzystaniem urządzenia nagłaśniającego, co znacznie poprawia komfort słuchania.

Usługi przewodnickie świadczone są na najwyższym poziomie, istnieje możliwość : uzgodnienia innych warunków, specjalnych tematów, promocji, wyboru  trasy… po kontakcie na mail : przewodnikzamosc@gmail.com  lub tel. 509 338 939,

Poza tym proponujemy tematy specjalne zwiedzanie Zamościa według programu przedstawionego powyżej, jednakże w dużej ( wg potrzeby – większości ) części czas przeznaczymy na :

1. Akademia Zamojska, nauka, profesorowie, studenci…

2. Katedra idea powstania, historia, zabytki, relikwie, inne świątynie,

3. Twierdza, mury obronne i bitwy pod Zamościem, o hetmański gród,

4. Program dla szkół: http://przewodnikzamosc.pl/?page_id=794

5. Jan Zamoyski w Zamościu, w domu i rodzinie,

6. Hetman Zamoyski – osoba publiczna,

7. Ordynacja Zamoyska od 1589 do 1944r. szesnastu Ordynatów  w odniesieniu do Zamościa i nie tylko.

 

 

zamośćok

 

zd. W. Wójcik.

 

Nasze  Strony Internetowe : 

1. Przewodnik po Zamościu i Roztoczu – www.PrzewodnikZamosc.pl i www.PrzewodnikRoztocze.pl

Srony na Faceboku – Zapraszamy do wejścia I POLUBIENIA :-)

2. Przewodnik Zamość fbwww.facebook.com/PrzewodnikZamosc

3. Przewodnik Roztocze fbwww.facebook,com/PrzewodnikRoztocze

4. Jan Zamoyski fb – www.facebook,com/hetmanJanZamoyski

Zachęcamy do poczytania tekstów  i obejrzenia  zdjęć zamieszczonych na powyższych stronach. W związku z oprowadzaniem wielu wycieczek po Zamościu, stałę redagowanie bloga,  zapoznawaniem się z nowymi informacjami, czytaniem artykułów i książek, poznawaniem historii dotyczącej Perły Renesansu i ludzi związanych z tym niezwykłym miastem, to podczas zwiedzania Zamościa i Roztocza, chętnie podzielimy się tym co najbardziej interesujące, zadziwiające, zabawne…

jacek świerczyński rw z lotu

„Tales soleant esse republicae, cujusmodi sunt mores et institutio civium”

„Takie będą Rzeczypospolite jakie Jej młodzieży chowanie” 

Hetman  Jan Zamoyski