{"id":1902,"date":"2014-02-27T07:08:25","date_gmt":"2014-02-27T07:08:25","guid":{"rendered":"http:\/\/przewodnikzamosc.pl\/?p=1902"},"modified":"2022-11-30T13:37:56","modified_gmt":"2022-11-30T13:37:56","slug":"ksiezniczka-zofia-3","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/przewodnikzamosc.pl\/?p=1902","title":{"rendered":"Ksi\u0119\u017cniczka Zofia"},"content":{"rendered":"

\"palac-czartoryskich-w-pulawach\"<\/a>Zofia Zamoyska z Czartoryskich<\/strong> ur. 15.10.1778 roku w Warszawie, zm. 27.02.1837 roku we Florencji –\u00a0dzi\u015b przypada\u00a0177 rocznica jej \u015bmierci –\u00a0przez pierwsze lata \u017cycia mieszkaj\u0105ca w pa\u0142acu w Pu\u0142awach ( na zdj\u0119ciu), by\u0142a wyj\u0105tkowo, wr\u0119cz zjawiskowo pi\u0119kn\u0105 niewiast\u0105, uwa\u017cano j\u0105 nawet \u00a0 za najbardziej urodziw\u0105\u00a0 dam\u0119 Europy epoki O\u015bwiecenia<\/strong>.<\/p>\n

Karnawa\u0142 zbli\u017ca si\u0119 do ko\u0144ca, Ju\u017c pojutrze jego ostatnia sobota, „ostatki” ( w niekt\u00f3rych regionach Zamojszczyzny nazywane „k\u0142\u00f3dk\u0105”<\/strong>). Ten artyku\u0142 jest w\u0142asnie wspomnieniem Matki Rodu Zamoyskich <\/strong> opowiada tak\u017ce o balach i zabawach sprzed wiek\u00f3w.<\/p>\n

\"zofia-z-czartoryskich-zamoyska-ponoc-najpiekniejsza-kobieta-swoich-czasow\"<\/a><\/p>\n

Malarze wprost „bili si\u0119” o to by m\u00f3c\u00a0 sportretowa\u0107 \u015bliczn\u0105 ksi\u0119\u017cniczk\u0119. Poeci uznawali za jutrzenk\u0119 pi\u0119kno\u015bci<\/strong>, p\u0105czek r\u00f3\u017cy<\/strong> –\u00a0 tworzyli dla niej wiersze , w\u015br\u00f3d nich\u00a0 J. Szymanowski pisa\u0142:<\/p>\n

\u201eZosiu, Zosiu moja Luba, jak\u017ce\u015b oczom mi\u0142a,<\/p>\n

pi\u0119knych kwiat\u00f3w jeste\u015b zguba i r\u00f3\u017ce zgasi\u0142a\u015b.\u201d<\/p>\n

i wiersz Knia\u017anina :<\/p>\n

\u201ePotok z g\u00f3ry bystro p\u0142ynie,<\/p>\n

Zielonej gro\u017c\u0105c r\u00f3wninie,<\/p>\n

Ryczy burza, szumi\u0105 wiatry,<\/p>\n

\u0141amie wicher pyszne Tatry,<\/p>\n

W kwitn\u0105cej Zosia dolinie,<\/p>\n

Mi\u0119dzy g\u00f3r stra\u017c\u0105 doko\u0142a,<\/p>\n

Wita jutrzenk\u0119 weso\u0142a.\u201d<\/p>\n

Ju\u017c w czternastej wio\u015bnie \u017cycia ksi\u0119\u017cniczka Zofia zosta\u0142a wyr\u00f3\u017cniona przez samego kr\u00f3la Stanis\u0142awa Poniatowskiego i wybrana przez Niego – na corocznym karnawa\u0142owym spotkaniu najwy\u017cszych rodzin\u00a0 na najpi\u0119kniejsz\u0105 m\u0142od\u0105 dam\u0119 Rzeczypospolitej<\/strong>.<\/p>\n

\"Zofia<\/a><\/p>\n

Trwaj\u0105 ostatki, ko\u0144czy si\u0119 karnawa\u0142, a podczas jednego z bal\u00f3w – w pa\u0142acu Czartoryskich w Pu\u0142awach – tak opisuje pann\u0119 Czartorysk\u0105 jej bliska znajoma Anna Nakwaska : „Ksi\u0119\u017cniczka Zofia by\u0142a pann\u0105 m\u0142od\u0105. Widz\u0119 jeszcze po latach \u015bliczn\u0105, m\u0142odziusie\u0144k\u0105 twarzyczk\u0119, iskrz\u0105ce si\u0119 oczy w z\u0142ocistym wianku na g\u0142owie, co czarne w\u0142os\u00f3w jej sploty przystraja\u0142, kiedy, jako wie\u015bniaczka przoduje i wywija ochoczo krakowiaka” A ta\u0144czono wtedy a\u017c do \u015bwitu ca\u0142\u0105 noc, to by\u0142a wielka atrakcja<\/strong> dla wsp\u00f3lczesnych ludzi wy\u017cszych sfer, mi\u0119dzy innymi w<\/strong> Pu\u0142awach czy Zamo\u015bciu<\/strong> . Ale jak wyznawa\u0142a, z pewnym \u017calem sama p\u00f3\u017aniejsza Ordynatowa Zamoyska „zabawa zdawa\u0142a si\u0119 by\u0107 wtedy najwa\u017cniejszym obowi\u0105zkiem, wszystko wtedy musia\u0142o by\u0107 zabawne”<\/p>\n

Ksi\u0119\u017cniczka Zofia<\/strong> po\u015blubi\u0142a wielkiego mecenasa sztuki XII Ordynata Stanis\u0142awa Kostk\u0119 Zamoyskiego<\/strong> i urodzi\u0142a dziesi\u0119cioro dzieci, 7 syn\u00f3w i 3 c\u00f3rki, na portrecie powy\u017cej widzimy j\u0105 wraz z 6 dzieci.<\/p>\n

A oto „Rady dla c\u00f3rki”\u00a0 Zofii Ordnatowej Zamojskiej :<\/p>\n

„B\u0105d\u017a \u0142agodn\u0105, moja droga. B\u00f3g ci to sam nakazuje, jest to najpi\u0119kniejsza i najpon\u0119tniejsza cnota w kobiecie, b\u0105d\u017a ni\u0105, bo ona ci zachowa przywi\u0105zanie twego m\u0119\u017ca, a panowanie \u0142agodno\u015bci jest jedynem panowaniem, o kt\u00f3re kobiecie ubiega\u0107 si\u0119 wolno, ale jest ono wszechmocne. B\u0105d\u017a \u0142agodn\u0105 nawet z zalotno\u015bci, na t\u0119 jedyn\u0105 zalotno\u015b\u0107 pozwalam, bo nic brzydszego, nic bardziej odpychaj\u0105cego by\u0107 nie mo\u017ce, jak opryskliwo\u015b\u0107, nic nie szpeci wi\u0119cej kobiety najmilszej, nic bardziej nie niszczy jej wdzi\u0119ku”<\/p>\n

W ogromnej mierze wsp\u00f3\u0142cze\u015bnie \u017cyj\u0105cy Zamoyscy wywodz\u0105 si\u0119 z ma\u0142\u017ce\u0144stwa\u00a0 Stanis\u0142awa Kostki z Zofi\u0105 z Czartoryskich<\/strong>, kt\u00f3rzy s\u0105 prapra…dziadami obecnego prezydenta Zamo<\/strong>\u015bcia Marcina Zamoyskiego <\/strong>jak r\u00f3wnie\u017c pisarza Adama Zamoyskiego<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Zofia Zamoyska z Czartoryskich ur. 15.10.1778 roku w Warszawie, zm. 27.02.1837 roku we Florencji –\u00a0dzi\u015b przypada\u00a0177 rocznica jej \u015bmierci –\u00a0przez pierwsze lata \u017cycia mieszkaj\u0105ca w pa\u0142acu w Pu\u0142awach ( na zdj\u0119ciu), by\u0142a wyj\u0105tkowo, wr\u0119cz zjawiskowo pi\u0119kn\u0105 niewiast\u0105, uwa\u017cano j\u0105 nawet \u00a0 za najbardziej urodziw\u0105\u00a0 dam\u0119 Europy epoki O\u015bwiecenia. Karnawa\u0142 zbli\u017ca si\u0119 do ko\u0144ca, Ju\u017c pojutrze jego ostatnia sobota, „ostatki” ( w niekt\u00f3rych regionach Zamojszczyzny nazywane „k\u0142\u00f3dk\u0105”). Ten artyku\u0142 jest w\u0142asnie wspomnieniem Matki Rodu Zamoyskich opowiada tak\u017ce o balach i zabawach sprzed wiek\u00f3w. Malarze wprost „bili si\u0119” o to by m\u00f3c\u00a0 sportretowa\u0107 \u015bliczn\u0105 ksi\u0119\u017cniczk\u0119. Poeci uznawali za jutrzenk\u0119 pi\u0119kno\u015bci, p\u0105czek r\u00f3\u017cy –\u00a0 tworzyli dla niej wiersze , w\u015br\u00f3d nich\u00a0 J. Szymanowski […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_mi_skip_tracking":false,"footnotes":""},"categories":[11,14,13],"tags":[473,467,475,468,325,466,465,474],"class_list":["post-1902","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-atrakcje","category-historia","category-palac","tag-adam-zamoyski","tag-atrakcje-w-zamosciu","tag-atrakcje-zamojszczyzna-karnawal-zamosc","tag-ostatki-zamosc","tag-prezydent-marcin-zamoyski","tag-stanislaw-zamoyski","tag-zofia-czartoryska","tag-zofia-zamoyska"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/przewodnikzamosc.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1902","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/przewodnikzamosc.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/przewodnikzamosc.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/przewodnikzamosc.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/przewodnikzamosc.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1902"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/przewodnikzamosc.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1902\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6167,"href":"https:\/\/przewodnikzamosc.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1902\/revisions\/6167"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/przewodnikzamosc.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1902"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/przewodnikzamosc.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1902"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/przewodnikzamosc.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1902"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}