{"id":6492,"date":"2023-05-04T05:03:09","date_gmt":"2023-05-04T05:03:09","guid":{"rendered":"https:\/\/przewodnikzamosc.pl\/?p=6492"},"modified":"2023-05-04T20:08:03","modified_gmt":"2023-05-04T20:08:03","slug":"60-lecie-matura-marka-grechuty-w-zamosciu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/przewodnikzamosc.pl\/?p=6492","title":{"rendered":"Matura Marka Grechuty w Zamo\u015bciu – 60 lat temu!"},"content":{"rendered":"\n

Marek Grechuta urodzi\u0142 si\u0119 w Zamo\u015bciu<\/strong>, kilka miesi\u0119cy po wojnie, dnia 10 grudnia 1945 roku. Ogr\u00f3d przed domem Marka to miejsce wyj\u0105tkowe pe\u0142ne kwiat\u00f3w, krzew\u00f3w, dzikiego wina, zieleni.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n

Podw\u00f3rze Marka Grechuty<\/em> <\/strong><\/p>\n\n\n\n

Takie w\u0142a\u015bnie dziedzi\u0144ce widzia\u0142 w Padwie Jan Zamoyski<\/strong>, kt\u00f3ry studiowa\u0142 na slynnym Uniwersytecie w tym mie\u015bcie. P\u00f3\u017aniej podobne podw\u00f3rza powstawa\u0142y w Zamo\u015bciu, kt\u00f3ry nazywany jest Padw\u0105 P\u00f3\u0142nocy. <\/strong>Ojciec Marka Tadeusz Grechuta by\u0142 \u017co\u0142nierzem Armii Krajowej, walczy\u0142 w obronie mieszka\u0144c\u00f3w Zamojszczyzny w okresie II wojny \u015bwiatowej, w domu sluchano rozg\u0142o\u015bni Wolna Europa, szczeg\u00f3lnie w czasie wydarze\u0144 w Poznaniu oraz Powstania w Budapeszcie -1956, gdy W\u0119grzy i Polacy walczyli z Ruskimi o wolno\u015b\u0107. Marek zapami\u0119ta\u0142 i wspomina\u0142 z czas\u00f3w dzieci\u0144stwa spotkania wigilijne, gdzie liczna rodzina Ojca: trzy siostry i czterech braci pi\u0119knie na g\u0142osy \u015bpiewali kol\u0119dy i pastora\u0142ki. Wychowywany w duchu zasad katolickich, by\u0142 taki czas, \u017ce ch\u0119tnie wstawa\u0142 przed godzin\u0105 sz\u00f3st\u0105 rano by codziennie s\u0142u\u017cy\u0107 do Mszy \u015awi\u0119tej, bra\u0142 udzia\u0142 w nabo\u017censtawch cho\u0107by w zamojskiej kolegiacie, w kt\u00f3rej we wczesnym dzieci\u0144stwie zosta\u0142 ochrzczony. Mial niezwyk\u0142\u0105 wra\u017cliwo\u015b\u0107, i wszechstronne zainteresowania, czyta\u0142 ksi\u0105\u017cki Karola Maya, Alfreda Szklarskiego, Marka Twaina, Juliusza Verne czy Jacka Londona. Tak\u017ce doskonale pami\u0119tamy lektury z czas\u00f3w dzieci\u0144stwa, cho\u0107by\u015bmy urodzili si\u0119 dwadziescia czy trzydzie\u015bci lat p\u00f3\u017aniej ni\u017c Grechuta. Kto z pokolenia lat sze\u015b\u0107dziesi\u0105tych czy siedemdziesi\u0105tych nie by\u0142 zafascynowany przygodami Tomka Sawyera, Winnetou, czy kapitana Nemo. Szczegolne wra\u017cenie na Marku zrobi\u0142a lektura „Tajemniczego Ogrodu” Frances Hodgson, s\u0142owa tej ksi\u0105\u017cki dostarczy\u0142y mu wielu prze\u017cy\u0107 i wzrusze\u0144. Aktualnie mo\u017cemy p\u00f3j\u015b\u0107 do podobnego, tajeminczego ogrodu w Zamo\u015bciu, znajduje si\u0119 on w podw\u00f3rzu przed kamienic\u0105, gdzie urodzi\u0142 si\u0119 p\u00f3\u017aniejszy wielki artysta. <\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n

Jego mama Wanda Grechuta z domu Stryjek pracowa\u0142a w zamojskim PTTK<\/strong>, organizowa\u0142a synowi zwiedzanie Zamo\u015bcia z przewodnikiem<\/strong> i sama t\u0119 rol\u0119 pe\u0142ni\u0142a.<\/p>\n\n\n\n

W\u0142a\u015bnie w tych dniach mija dok\u0142adnie 60 lat od czasu gdy Marek w I Liceum Og\u00f3lnokszta\u0142c\u0105cym<\/strong> im. Jana Zamoyskiego z wyr\u00f3\u017cnieniem zdawa\u0142 matur\u0119<\/strong>. Przy okazji dzisiejszych matur – Powodzenia i Najlepszych ocen na \u015bwiadectwie dojrza\u0142o\u015bci dla wszystkich tegorocznych maturzystow !<\/strong> Na \u015bwiadectwie maturalnym Marka znalaz\u0142y si\u0119 same oceny bardzo dobre i tylko jedna czw\u00f3rka z prac r\u0119cznych. <\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n

W\u0142a\u015bnie b\u0119d\u0105c w klasie maturalnej Marek pozna\u0142 sw\u0105 piewrsz\u0105 Wielk\u0105 Mi\u0142o\u015b\u0107 Halink\u0119, r\u00f3wnie\u017c uczennic\u0119 Liceum w Zamo\u015bciu. Razem spacerowali uliczkami i zau\u0142kami hetma\u0144skiego grodu . Zachwycony urod\u0105 i osobowo\u015bci\u0105 dziewczyny czyta\u0142 jej wiersze, opowiadal o swych marzeniach, s\u0142ucha\u0142 jej zwierze\u0144 a czasami nawet za\u015bpiewa\u0142 swe pierwsze m\u0142odzie\u0144cze utwory. Kilka lat temu spotka\u0142em si\u0119 z niezwyk\u0142\u0105 osob\u0105, nie\u017cyj\u0105c\u0105 juz polonistk\u0105 Marka Pani\u0105 Juli\u0105 Rodzik<\/strong>. Wspomina\u0142a mi\u0119dzy innymi wiecz\u00f3r w Liceum, na kt\u00f3rym Marek zaprezentowa\u0142 repertuar Elvisa Presleya, robi\u0105c ogromne wra\u017cenie nie tylko na Halince ale tak\u017ce innych licealistkach. <\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n\n\n

Marek Grechuta, zdj\u0119cie z ok\u0142adki ksi\u0105\u017cki Wojciecha Majewskiego <\/em><\/p>\n\n\n\n

Gdy Marek zaprasza\u0142 Halink\u0119 na randk\u0119 w parku tak jej zanuci\u0142 ( przekazane przez prof. J.Rodzik) :<\/p>\n\n\n\n

Gdy na ratuszowej wie\u017cy<\/p>\n\n\n\n

Zegar sze\u015b\u0107 razy uderzy,<\/p>\n\n\n\n

Id\u017a tam gdzie zamojski Park,<\/p>\n\n\n\n

Tam na Ciebie czeka Tw\u00f3j lord Mark. <\/p>\n\n\n\n

Grechuta by\u0142 zafascynowany takze architektur\u0105 Zamo\u015bcia, podziwia\u0142 zabytkowe budowle Starego Miasta, ucz\u0119szcza\u0142 na prywatne lekcje rysunku a po zdaniu Matury postanowi\u0142 studiowa\u0107 na Wydzia\u0142 Architektury Politechniki Krakowskiej. Ten wszechstronnie utalentowany artysta ju\u017c w czasach zamojskich z pasj\u0105 rysowa\u0142 ratusz, bastiony czy kamieniczki<\/strong>. Gdy tu\u017c przed egzaminem jego rysunki zobaczy\u0142 profesor Politechniki Wiktor Zin powiedzia\u0142 do mamy Marka: „Pani syn nie potrzebuje \u017cadnej protekcji”. Rzeczywi\u015bcie ju\u017c kilka miesi\u0119cy p\u00f3\u017aniej Wiktor Zin<\/strong> zwraca\u0142 si\u0119 na wyk\u0142adzie do nowego studenta architektury z Zamo\u015bcia „Krajanie”, gdy\u017c profesor pochodzi\u0142 z naszych stron, z pobliskiego Hrubieszowa<\/strong>. Marek Grechuta ju\u017c jako bardzo znany artysta cz\u0119sto koncertowa\u0142 w Zamo\u015bciu, pod koniec swojego \u017cycia napisa\u0142 oraz za\u015bpiewa\u0142 piosenk\u0119 o mie\u015bcie swych narodzin i m\u0142odo\u015bci:<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n

„Na skraju mapy Zamo\u015b\u0107”<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Kwadrat du\u017cego rynku zdobi\u0105 kamienice
Fasady kamieniczek zdobi\u0105 za\u015b podcienia
W cztery strony rynek przecinaj\u0105 ulice
I tak od czterech wiek\u00f3w nic si\u0119 tu nie zmienia<\/p>\n\n\n\n

Koli\u0119 rynku spina ratusz renesansowy
W takim stylu to ca\u0142e miasto zbudowano
Stary Zamo\u015b\u0107 zadbany wygl\u0105da jak nowy
I pi\u0119kny st\u0105d Padw\u0105 p\u00f3\u0142nocy go nazwano<\/p>\n\n\n\n

Te proporcje formy perspektywy pi\u0119kne
Cienie p\u00f3\u0142cienie blaski kolory
Attyki portale rze\u017abione subtelnie
W bogate niezwykle oryginalne wzory<\/p>\n\n\n\n

Tu ka\u017cdy zau\u0142ek ma sw\u00f3j nastr\u00f3j mi\u0142y
Gdzie cisza zadum\u0119 i wytchnienie niesie
W tych murach kt\u00f3re tyle lat prze\u017cy\u0142y
A wci\u0105\u017c s\u0105 powodem do wzrusze\u0144 uniesie\u0144<\/p>\n\n\n\n

Kolegiata Akademia bramy i bastiony
Wszystko to dzi\u015b s\u0142u\u017cy mieszka\u0144com jak przed laty
Tym miejscem ka\u017cdy przyjezdny jest zachwycony
Kameralnym miasteczkiem w nastroju Kantaty<\/p>\n\n\n\n

Z dala od g\u0142\u00f3wnych trakt\u00f3w gdzie\u015b na mapy skraju
Na po\u0142udniowo wschodnich rubie\u017cach Polsko\u015bci
Stoi senna zjawa jak widok prosto z raju
Owoc hetma\u0144skiej wiedzy i m\u0105dro\u015bci<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/a><\/figure>\n\n\n\n

„Padw\u0105 P\u00f3\u0142nocy go nazwano”<\/em><\/p>\n\n\n\n

Kilka lat temu strali\u015bmy si\u0119 bardzo u odno\u015bnych w\u0142adz miejskich o \u0142aweczk\u0119 Marka Grechuty, artyku\u0142y ponizej: https:\/\/przewodnikzamosc.pl\/?p=4086<\/a> https:\/\/przewodnikzamosc.pl\/?p=4127<\/a> , <\/p>\n\n\n\n

Niestety bez sukcesu, do dzi\u015b nie mo\u017cemy usi\u0105\u015b\u0107 obok Marka na \u0142aweczce, <\/strong>chocia\u017cby przed <\/strong>poddanym obecnie renowacji budynkiem starej Akademii Zamojskiej<\/strong>, gdzie ju\u017c niebawem powr\u00f3c\u0105 Liceali\u015bci I LO. Na domu przy ulicy Grodzkiej 7 znajduje si\u0119 natomiast tablica po\u015bwi\u0119cona wielkiemu, polskiemu wokali\u015bcie urodzonemu w Zamo\u015bciu i fragment jego utworu „B\u0142\u0119kitne szerokie okna i jasne smugi od lamp i Twoja posta\u0107, jasna posta\u0107 …zapewne s\u0142owa o …pierwszej Mi\u0142o\u015bci z miasta m\u0142odo\u015bci. <\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Marek Grechuta urodzi\u0142 si\u0119 w Zamo\u015bciu, kilka miesi\u0119cy po wojnie, dnia 10 grudnia 1945 roku. Ogr\u00f3d przed domem Marka to miejsce wyj\u0105tkowe pe\u0142ne kwiat\u00f3w, krzew\u00f3w, dzikiego wina, zieleni. Podw\u00f3rze Marka Grechuty Takie w\u0142a\u015bnie dziedzi\u0144ce widzia\u0142 w Padwie Jan Zamoyski, kt\u00f3ry studiowa\u0142 na slynnym Uniwersytecie w tym mie\u015bcie. P\u00f3\u017aniej podobne podw\u00f3rza powstawa\u0142y w Zamo\u015bciu, kt\u00f3ry nazywany jest Padw\u0105 P\u00f3\u0142nocy. Ojciec Marka Tadeusz Grechuta by\u0142 \u017co\u0142nierzem Armii Krajowej, walczy\u0142 w obronie mieszka\u0144c\u00f3w Zamojszczyzny w okresie II wojny \u015bwiatowej, w domu sluchano rozg\u0142o\u015bni Wolna Europa, szczeg\u00f3lnie w czasie wydarze\u0144 w Poznaniu oraz Powstania w Budapeszcie -1956, gdy W\u0119grzy i Polacy walczyli z Ruskimi o wolno\u015b\u0107. Marek zapami\u0119ta\u0142 i wspomina\u0142 z czas\u00f3w dzieci\u0144stwa spotkania […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_mi_skip_tracking":false,"footnotes":""},"categories":[4,3],"tags":[857,204,1025,809,126],"class_list":["post-6492","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-jan-zamoyski","category-znani-i-lubiani","tag-marek-grechuta-laweczka","tag-marek-grechuta-zamosc","tag-matura-zamosc","tag-wiktor-zin-zamosc","tag-zwiedzanie-zamoscia-z-przewodnikiem"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/przewodnikzamosc.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6492","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/przewodnikzamosc.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/przewodnikzamosc.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/przewodnikzamosc.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/przewodnikzamosc.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6492"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/przewodnikzamosc.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6492\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6508,"href":"https:\/\/przewodnikzamosc.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6492\/revisions\/6508"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/przewodnikzamosc.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6492"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/przewodnikzamosc.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=6492"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/przewodnikzamosc.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=6492"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}