Kościół Ojców Franciszkanów po renowacji

3 lipca 2021 r. po trwającej niemal 4 lata renowacji został otwarty kościół Zwiastowania Najświętszej Maryi . Ta największa barokowa świątynia w Polsce prezentuje się wspaniale i należy do najpiękniejszych ozdób Perły Renesansu .Wzniosłe, wysokie szczyty, budynek w barokowym stylu, o monumentalnej bryle, elewacjach o bogatych zdobieniami architektonicznymi.  Jest to kościół typu bazylikowego gdzie nawa główna ma sklepienie wyżej niż w nawach bocznych, w prezbiterium znajduje się krzyż wykonany z dachu kościoła przed przebudową . Po prawej stronie prezbiterium możemy podziwiać kaplicę Św. Franciszka, a po lewej Św. Antoniego – dwóch wielkich świętych zakonu Franciszkańskiego. W kościele podczas nabożeństw możemy posłuchać organów piszczałkowych, wykonanych przez firmę Zych z Wołomina, będą się także odbywały koncerty i inne wydarzenia kulturalne.

Powróćmy do historii powstania tej barokowej świątyni. Pod koniec XVI wieku architekt Zamościa Włoch Bernardo Morando wystawił w okolicy bramy Lwowskiej okazały budynek giełdy – zajazdu, gdzie umiejscowiono  siedzibę stowarzyszenia kupców tzw gildię. W zajeździe kupcy, którzy przybyli do hetmańskiego grodu od strony Lwowa czy Warszawy mogli przenocować jak również wystawić na sprzedaż swoje towary  Później właścicielem giełdy stał człowiek o nazwisku Swinder, od którego ok. 1625 r. nieruchomość odkupił kanclerz II Ordynat Tomasz Zamoyski,  rozkazał rozebrać budynki giełdy, a plac przekazał Ojcom Franciszkanom pod budowę nowego kościoła oraz klasztoru. Warto wspomnieć, że Franciszkanie mieli wcześniej drewniany kościół pw. Świętego Krzyża ( ufundowany przez hetmana Jana Zamoyskiego ) za murami – w okolicy dzisiejszego gościńca Kanclerz.

13 czerwca 1637  roku, czyli 380 lat temu  wmurowano  kamień węgielny pod budowę świątyni. Kościół pod wezwaniem Zwiastowania NMP, świętych Franciszka i Antoniego, Katarzyny i Barbary – ufundowany został przez II ordynata Tomasza Zamoyskiego i jego żonę księżniczkę Katarzynę z Ostrogskich
Po pierwszym rozbiorze Polski klasztor Ojców Franciszkanów został skasowany, ostatnią mszę święta  odprawiono w 1794 roku, a w budynku Austriacy najpierw urządzili  szpital wojskowy a następnie  skład zboża i kancelarię wojskową. Po Kongresie Wiedeńskim Zamość znalazł się w zaborze rosyjskim. Pod koniec XIX wieku Rosjanie   podjęli decyzję o zburzeniu wysokich  szczytów  świątyni – według historycznej relacji  rozbijano je z wielkim trudem. Mury były tak twarde, że dwu ludzi rozpoczynających rozbiórkę kilofami spadło i zabiło się.

W okresie międzywojennym w dawnym kościele znalazło swoje miejsce kino Stylowy a także Dom Ludowy, sejmik powiatowy, czy Muzeum Regionalne. Po zakończeniu II wojny światowej w części kościoła od strony południowo zachodniej ulokowano Liceum Plastyczne. W 1994 r. powrócili do Zamościa OO. Franciszkanie, którzy przez wiele lat starali się o uzyskanie środków finansowych na odbudowę i przywrócenie do stanu pierwotnego bryły świątyni .

Mize Tabernakulum mogłoby być większe w tak dużym kościele . Mam nadzieję, że pojawi się woda świecona. Obrazów jeszcze nie za wiele , ale z czasem ma ch być więcej.
Zastanawiałem się czy przy ołtarzu można odprawiać Msze św w rycie trydenckim? gdzie wtedy stałby kapłan?

Obrazek posiada pusty atrybut alt; plik o nazwie DSC01256-683x1024.jpg
Organy piszczałkowe wykonane przez firmę Zych z Wołomina

Niemal 4 lata temu rozpoczęła się odbudowa kościoła pw. Zwiastowania Pańskiego, finał prac w zasadzie dobiega końca, wczoraj były celebrowane pierwsze Msze Św w nowym kościele. W najbliższym czasie będziemy mogli zejść do podziemi, gdzie powstaje nowoczesne muzeum, będzie można się także dowiedzieć o dawnej giełdzie, na której fundamentach świątynia została postawiona. Więcej tak ze na ten temat podczas zwiedzania Zamościa z przewodnikiem zapraszam na wycieczki – tel. 509 33 89 39

Tragedia Dzieci z okolic Zamościa

Jedną z ofiar niemieckiego systemu zagłady była Czesia Kwoka urodzona 15 sierpnia 1928 roku w Wólce Złojeckiej, małej wiosce koło Zamościa – więcej dowiemy się podczas zwiedzania Zamościa z przewodnikiem, a zwłaszcza zamojskiej Rotundy.

Po wysiedleniu ze swojej wsi trafiła do obozu przejściowego w Zamościu, przy ul Okrzei, a następnie w dniu 13 grudnia 1942 roku wraz z matką Katarzyną do obozu koncentracyjnego w Oświęcimiu Czesława Kwoka, Polka, katoliczka, numer obozowy 2694,.miała 14 lat, gdy została zabita w obozie koncentracyjnym Auschwitz . zastrzykiem z trucizną. Tuż przed śmiercią została sfotografowana.

Widać tylko twarz przerażonej małej dziewczynki, która nawet nie mówiła w języku zbrodniarzy, czyli po niemiecku, która dopiero co, tak ze w obozie = straciła matkę. Tuż przed wykonaniem fotografii dziewczyna dla wymuszenia posłuszeństwa była bita pejczem przez jedną z nadzorczyń-esesmankę. Bito też ją w twarz. Wspomnienia fotografa obozowego : “Pamiętam również młodziutką więźniarkę, 16-17 lat, która przyjechała z obozu przesiedleńczego w Zamościu wraz z większą grupą kobiet. Inne były już bardzo wynędzniałe, a ona jeszcze w dość dobrym stanie, wyjątkowo ładna. Taka ładna dziewczynka, taka niewinna. Płakała, ale nic nie mogła zrobić. Przed zdjęciem dziewczynka wytarła łzy i krew z rozcięcia na wardze. Szczerze mówiąc, czułem się, jakbym sam dostał, ale nie mogłem się wtrącać. Zabiliby mnie. Poprosiłem ją wtedy grzecznie do zdjęcia. Uspokoiłem, że nie ma się, czego bać. Te dziewczęta były na ogół przerażone, nie znały niemieckiego, więc nie rozumiały o co chodzi, kiedy wywoływano ich numery. SS-manki terroryzowały je krzykiem i biły też przy formowaniu kolumny. Wystarczyło, że któraś dziewczyna o parę centymetrów odstawała z szeregu i już dostawała pejczem po twarzy. Słyszałem zwłaszcza o trzech SS-mankach, które wyróżniały się szczególną brutalnością: Hasse, Dreshsler, Mandel.”

Czesława Kwoka była jednym z Dzieci Zamojszczyzny skierowanych przez Niemców do obozów koncentracyjnych. Żeby wszyscy wiedzieli i nikt nie zapomniał co jeden człowiek potrafi uczynić drugiemu człowiekowi.

Wakacje – zwiedzanie Zamościa i Roztocza z przewodnikiem

Właśnie rozpoczęły się długo wyczekiwane wakacje, warto zorganizować wyjazd i odpocząć trochę od trudu codziennego życia. Doskonałym miejscem na wypoczynek i relaks oraz dobrą zabawę jest Zamość i Roztocze. Pierwszego dnia proponuje zwiedzanie Zamościa – oto propozycja programu :

! Dzień – Zamość

1. Rynek Wielki z arkadowymi kamienicami i ratuszem,( trasa w podziemiach- 7 zl)

2. Rynek Solny i Wodny,

3. Akademia Zamojska,

4. Park na terenach pofortecznych, miejsce pamięci żołnierzy AK, straconych przez NKWD.

5. Synagoga renesansowa wraz z mykwą (

6. Nadszaniec  (  12 zł i 9 zł ulgowy lub część bezpłatna )

7. Kamienice Ormiańskie 

8. Pałac i Pomnik Jana Zamoyskiego,

9. Katedra zamojska ( 2 zł )

Dobry, dwudaniowy obiad w Zamościu w restauracji na Starym Mieście

10. Kościół Franciszkanów

11.Manufaktura Słodyczy

12. Rotunda Zamojska

13. Skarbiec – drogocenne eksponaty i relikwie ze złota, srebra, kryształu …ok 5 zł os .do puszki

14 . Muzeum PRL – ( w tym nowości – Komisariat Milicji i Czarnobyl) – 13 zł – grupa

– nie wszystkie pkt – ty musimy zrealizować

Późne popołudnie. Atrakcją Zamojskiej Ziemi są przejażdżki na bryczkach na Roztoczu oraz ognisko wraz z pieczonymi kiełbaskami, herbatą, kawą i dobrą muzyką

II Dzień Roztocze program 

1. Krasnobród :

  • Kaplice na Wodzie 
  • Sanktuarium,
  • Wieża z widokiem na  Wzgórza Roztocza,
  • Malowniczo położony zalew w dolinie Wieprza,

2. Rezerwat Szumy nad Tanwią, – trasa wśród wodospadów   


  3. Zwierzyniec   :

  • Budynki i pamiątki Ordynacji Zamoyskiej,
  • Zabytkowy browar z 1806 r, – przerwa na piwo w ogródku
  • Kościół na wodzie,
  • Hodowla konika polskiego( potomek tarpana
  • Stawy i  Zwierzyńczyk Hetmana Zamoyskiego,

To jest tylko propozycja programu, który można zmodyfikować o Szczebrzeszyn, Krasnobród, Górecko Kościelne, Rezerwat, Czartowe Pole. Pałac Zamoyskich

Zapraszam na zwiedzanie Zamościa i Roztocza z przewodnikiem tel. – 509 33 89 39

Pytania z historii Zamościa i rodziny Zamoyskich – zadawane także podczas wycieczki

  1. Kto był najsłynniejszym przodkiem Jana Zamoyskiego?
  2. Gdzie urodził się Jan Zamoyski ?
  3. Jakie stanowiska piastował Zamoyski w Rzeczypospolitej?
  4. Ile żon miał Jan Zamoyski ?
  5. Z jakich rodów pochodziły małżonki Jana Zamoyskiego ?
  6. W jakim celu Zamoyski utrzymywał wielbłądy ?
  7. W którym roku założył Ordynację ?
  8. Gdzie został pochowany ?
  9. Kto został pochowany obok I Ordynata ?
  10. Ilu było Ordynatów zamojskich i gdzie są pochowani?
  11. Proszę wymienić imiona 4 Ordynatów zamojskich ?
  12. Kiedy została utworzona Akademia Zamojska ?
  13. Który był to Uniwersytet w Polsce?
  14. Kto podjął próbę zdobycia Zamościa w 1648 r.?
  15. Jakie są powody, dla których hejnał w Zamościu grany jest w trzy strony świata?
  16. Gdzie w XIX wieku znajdowało się więzienie?
  17. Przy jakiej ulicy urodził się Marek Grechuta,
  18. Jaki był tytuł piosenki Grechuty o Zamościu ?
  19. Jacy znani muzycy są/byli związani z Zamościem?
  20. W jaki sposób Jan i Róża Zamoyscy uratowali kilkaset dzieci w czasie II wojny św. ?
  21. Kiedy Jan Paweł II przybył do Zamościa ?
  22. Gdzie był przechowywany obraz Jana Matejki “Hołd Pruski”?
  23. Kto wydał wyrok na Czarownicy Katarzynie i jak zginęła ?
  24. Jak nazywają się rynki w Zamościu ?
  25. Jak się nazywali i skąd przybyli do Zamościa Żydzi w XVI wieku?
  26. W którym miejscu znajdują się kamienice ormiańskie ??
  27. Kiedy Ormianie przybyli do Zamościa ?
  28. Jakie nazwy noszą bramy miejskie ?
  29. W którym wieku został ufundowany największy kościół w Zamościu ?
  30. Jaki budynek stał w miejscu obecnego hotelu Renesans

Jedziemy nad Tanew

Dziś nad Tanwią z Panią Beatą i Panem Aleksem z Chicago, zachwyceni Roztoczem. Bardzo podobał im się Rezerwat Szumy, byli wprost zachwyceni !. Rzeka płynąca swym naturalnym korytem , pięknie śpiewające ptaki, powiew wiosennego wiatru trudno mi będzie to wszystko oddać ale nad Tanew zapraszam. Kiedyś odbywały się wycieczki autokarowe, teraz w modzie są wyjazdy rodzinne. Warto zauważyć, że takie wyjazdy maja ogromny plusy także dla mnie.

Zwykle przy większych grupach jest tak, że to ja opowiadam, a grupa słucha. W przypadku takich niedużych, rodzinnych grup jest trochę inaczej,. oczywiście , że wykonuje swoją pracę czyli Przewodnik po Roztoczu opowiada o naszym prześlicznej, zielonej Krainie czystych rzek i zalesionych wzgórz, o Janie Zamoyskim czy jego rodzie itd ,

Jednak przez te kilka godzin wspólnej wycieczki również ja dowiaduje się ciekawych historii, czy o innych miejscach w Polsce , czy na świecie . Dziś np usłyszałam o podróży do Nowej Zelandii, gdzie także jest przepięknie , jest malownicza przyroda i tam kręcone były zdjęcia do filmu Władca Pierścieni. Zatem wciąż mam szansę by odwiedzić dom w którym mieszkał Frodo czy Bilbo, karczmę gdzie Hobbity piły piwo, zobaczyć pola z których w niebo leciały fajerwerki Gandalfa i jeszcze wiele innych historii

Rozpoczął się sezon turystyczny, warto przyjechać do Zamościa !

Wczoraj pojawiło się na Starym Mieście dużo grup rodzinnych, przyjaciół, czy też znajomych, możemy śmiało powiedzieć, że rozpoczął się sezon turystyczny 2021 ! . Po długim okresie zamknięcia, obostrzeń wreszcie znowu spotkamy na Rynku Wielkim, Solnym, czy Wodnym znacznie więcej gości ruszyło na zwiedzanie Zamościa. Jest dużo osób, które już chorowało na covid i posiadają antyciała, wielu innych jest po szczepieniach . Ja również tej zimy przechorowałem koronowirusa, jakoś udało mi się przetrwać wysoką temperaturę i dokuczliwy kaszel.; Obecnie istotne jest, że badanie wykazało mi dużo przeciwciał i mogę bezpiecznie oprowadzać grupy po rynkach, zaułkach, podwórkach renesansowego miasta.

W ostatnich miesiącach znacznie poprawiło się połączenie z Warszawą, Łodzią, Poznaniem (..,) stało się tak po oddaniu nowego odcinka drogi dwupasmowej, która zaczyna się w stolicy i kończy niedaleko Zamościa. Przyjazd od strony Rzeszowa, Krakowa, Katowic czy Wrocławia też jest łatwy, gdyż zjazd z autostrady w Przeworsku to zaledwie kilkadziesiąt kilometrów od Miasta Arkad.

W Zamościu czekają na nas niezwykłe atrakcje, piękny rynek wraz z ratuszem i kamieniczkami, szesnastowieczna katedra i największy barokowy kościół ( Franciszkanów ) w Polsce, trzeci Uniwersytet w Rzeczypospolitej – czyli Akademia Zamojska, wspaniałe mury obronne twierdzy, Rotunda, Nadszaniec, Arsenał, Kaponiera, park poforteczny, głośne rynki i ciche podwórza, sklepy z pamiątkami, jest również wspaniała Manufaktura Słodyczy, gdzie Panie własnoręcznie wykonują pyszne krówki, sezamki, cukierki czy lizaki. W Padwie Północy każdy zajedzie atrakcje dla siebie, a gdy poczuje się zmęczony , czy głodny można zjeść smaczny obiad w jednej z zamojskich restauracji czy wypić wyśmienitą kawę w klimatycznej kawiarence, jeśli tylko Państwo sobie zażyczycie pójdziemy tak z pewnością. Serdecznie zapraszamy do Zamościa, hotele, pensjonaty, agroturystyka ( także pomogę znaleźć) na Roztoczu już a dni kilka będą przyjmować gości ! a później pójdziemy zwiedzać hetmański gród i pobliską zieloną krainę Roztoczekontakt telefoniczny 509 33 89 39 .

Wiosna to dobra pora na zwiedzanie Zamościa i Roztocza

Rozpoczęła się wiosna, kwiecień początkowo nas nie rozpieszczał, ale w najbliższym czasie mają przyjść cieplejsze dni, które pozwolą na wyjazdy. Na szczęście fala wirusa wyraźnie opada, kończy się późnozimowy/wczesnowiosenny czas zachorowań na wirusy Zamość to wyjątkowe miasto, które swym urokiem zachwyca od kilku wieków. Rynek Wielki przyciąga swym niezwykłym pięknem, arkadowymi, podcieniowym kamienicami i ratuszem, skąd uliczki wychodzą w cztery strony świata. Akademia Zamojska obecnie przywracana do tego stanu w jakim była w pierwszej połowie wieku XVII. Stary gmach uczelni to czworobok z atrakcyjny dziedzińcem pośrodku, aktualnie są plany aby został przykryty szklanym dachem. Zwiedzanie Zamościa z przewodnikiem doprowadzi nas do kościoła Franciszkanów, właśnie kończy się renowacja tej największej świątyni w Zamościu, jednocześnie największej w barokowej Polsce, ufundowanej przez II Ordynata Tomasza Zamoyskiego i jego żonę Księżniczkę Katarzynę z Ostrogskich .

Obrazek posiada pusty atrybut alt; plik o nazwie DSC00638-1024x683.jpg

Dawniej do hetmańskiego grodu można było się dostać przez jedną z trzech starych bram: Lwowską, Szczebrzeską i Lubelską (zdjęcie podczas burzy, z dalszej odległości )

Ta ostatnia brama zachowała się w wyjątkowo dobrym stanie, widzimy tu personifikacje Polski czyli Polonię, kobietę siedzącą na tronie z koroną na głowie. Obok napis po łacinie, który kazał umieścić kanclerz Jan Zamoyski, w tłumaczeniu “Witaj Matko Polską my ciebie nie tylko murami ale wylaniem krwi naszej winniśmy bronić”

Przewodnik do Zamościu zaprowadzi także na tereny zielone. Park powstał dokładnie sto lat temu, wg projektu Waleriana Kronenberga na terenach pofortecznych. Gdy pójdziemy tam na spacer zobaczymy element fortyfikacji czyli dawną fosę , którą dawniej tak trudno było najeźdźcom sforsować. Obecnie we fragmencie poszerzonej fosy utworzono malowniczy park

Po długim siedzeniu w domu, gdy nie mieliśmy zbyt wiele okazji żeby wyjść, gdzieś się rozerwać, wreszcie warto wsiąść w samochód i udać się na łono przyrody.. Jak wiemy bardzo ważne w profilaktyce, zapobieganiu przed chorobami jest czyste powietrze, spacery, kontakt z naturą. W związku z tym proponuje także wypad na Roztocze, nazywana Krainą czystych rzek i zalesionych wzgórz. Dzwoniłem do Agroturystyka na Roztoczu w kilku miejscach , telefon łatwo znaleźć w Google. powiedziano mi że chętnie przyjmą gości, zapewniają reżim sanitarny , jak ktoś chce nawet z nikim się nie musi spotykać, dbają o bezpieczeństwo Niedaleko Zamościa znajduje się Roztoczański Park Narodowy z przepięknym miasteczkiem Zwierzyniec, gdzie można spotkać tarpany ( jak dawniej były nazywane). Rezerwat Szumy nad Tanwią uznany przez czasopismo Rzeczpospolita za jeden z siedmiu Cudów Polski

Katedra Zamojska

Katedra zamojska, dawna kolegiata , wybudowana z fundacji Jana Zamoyskiego w latach 1587 – 1598 . Fundator nadal także wezwanie świątyni : Zmartwychwstania Pańskiego, było to nawiązanie do licznych zwycięstw hetmana, a jak nie tylko Zamoyski mawiał największe zwycięstwo odniósł Chrystus nad śmiercią oraz świadka tegoż Zmartwychwstanie św. Tomasza Apostoła, który dążył do wiary drogą rozumu podobnie jak hetman.

Kościół zaprojektował wg najlepszych wzorców epoki renesansu włoski architekt Bernardo Morando. Świątynia jest piętnastokrotnym pomniejszeniem samego miasta, tylko odwrócona o 180 stopni w stosunku do grodu. W miejscy pałacu znajduje się prezbiterium, odzwierciedleniem samej kolegiaty oraz Akademii Zamojskiej ssą dwie boczne kaplice przy prezbiterium, nawa główna to jakby główna ulica miasta – Grodzka .Znacznie więcej podczas zwiedzania Zamościa z przewodnikiem , zajdziemy także do katedry – https://przewodnikzamosc.pl/?page_id=746 . Przewodnik po Zamościu zaprasza także na wycieczki – ostatnią bardzo dużo zgłasza się i przyjeżdża grup kilku osobowych , czy rodzinnychna Roztocze, odwiedzimy Zwierzyniec , Szczebrzeszyn, Krasnobród, Radecznicę, Rezerwaty Szumy nad Tanwią, Czartowe Pole, Tomaszów …

Zamoyski i Zygmunt August

W bliskich okolicach urodzin założyciela Zamościa jeszcze krótki fragment z historii. Po powrocie Jana Zamoyskiego z Padwy podjął on służbę u ostatniego króla z dynastii Jagiellonów Zygmunta Augusta, pracował jako sekretarz królewski. Zamoyski zamieszkiwał w tym czasie w Krakowie, zajął się porządkowaniem archiwum królewskiego , poznawał stare prawa, konstytucje, z teoretyka prawa stawał się praktykiem. U Augusta rozpoczęła się wielka kariera Zamoyskiego, potem już łatwiej było zdobywać kolejne zaszczyty. Była szansa w przeszłości, że po bezpotomnej śmierci Zygmunta Augusta mógłby ktoś z potomków męskich ( nie chodzi zatem o Annę) przejąć tron i dynastia Jagiellonów dalej rządziłaby w Polsce. Działo się to w roku 1527 gdy król Zygmunt I Stary wraz z królową Boną wybrał się na polowanie do Puszczy Niepołomickiej. Aby łowy były bardziej atrakcyjne został wypuszczony z klatki niedźwiedź, który zaatakował konia na którym siedziała królowa. W wyniku tego zdarzenia doszło do wcześniejszego porodu, urodził się syn, któremu jeszcze za życia został ochrzczony i nadano imię Olbracht, jednak bardzo szybko zmarł i jest pochowany na Wawelu.. Jak potoczyłaby sie historia Polski gdyby Bona nie wybrała się na polowanie… 

Zamoyski na początku marca 2021

Jeszcze zagadka z jaką inną znaną postacią doby Renesansu, także absolwentem uczelni w Padwie Jan Zamoyski współpracował w Krakowie ( zresztą później również) ? Zapraszam na wycieczki – przewodnik po Zamościu https://przewodnikzamosc.pl/?page_id=746

Wielki kanclerz – Jan Zamoyski

Dziś przypada 479 rocznica urodzin wielkiego kanclerza. Jan Zamoyski przyszedł na świat w uroczystość św. Józefa, 19 marca 1542 roku na zamku w Skokówce, o kilka kilometrów od miejsca, gdzie 38 lat później wybudował idealne miasto Zamość ( prof. Wiktor Zin miał odmienną teorię na ten temat, ale to inna historia ). Jego ojciec to kasztelan chełmski Stanisław a matka Anna z Herbutów. Jan wychowywany według najlepszych polskich wzorów i zasad, został przez światłego ojca wysłany na studia do Paryża, Strasburga a następnie na najsłynniejszy wówczas Uniwersytet w Europie, czyli do Padwy. Tam w czerwcu 1561 młody Jan własnoręcznie zapisał się na Wydział Prawa, i był wyjątkowo wyróżniającym się studentem, dostąpił także zaszczytnej godności rektora Uniwersytetu.

Jan Zamoyski na pomniku w Zamościu

o powrocie z zagranicznych studiów zrobił fenomenalną karierę w Rzeczypospolitej, zostając najpierw trybunem szlacheckim, kanclerzem a następnie hetmanem wielkim koronnym, to pierwsza osoba w historii, która połączyła w jednym ręku te dwie ważne dla kraju funkcje. Rektor Akademii Padewskiej był żywo zainteresowany rozwojem nauki w Polsce i ma na tym polu wiele zasług, początkowo planował reformę Uniwersytetu Jagiellońskiego, lecz spotkał się że sprzeciwem profesorów krakowskiej Alma Mater. Po pewnym czasie przystąpił do budowy – od podstaw – trzeciego Uniwersytetu w Rzeczypospolitej, gdyż wiedział że od właściwego wychowania młodzieży zależy los Ojczyzny (…)